Corvus simgesi
Corvus · TYT Coğrafya

Bitki Örtüsü

Bitki örtüsünün dağılışı, iklim, yükselti, toprak ve insan faktörleri tarafından belirlenir. Dünya üzerinde ekvatoral yağmur ormanlarından çöl bitkilerine kadar farklı bitki formasyonları, temelde iklim koşullarına bağlı olarak kuşaklar oluşturur. Türkiye'de ise iklim çeşitliliği ve yükselti farkları nedeniyle orman, maki, bozkır ve dağ çayırı gibi farklı bitki toplulukları görülür.

1. Bitki Örtüsünün Dağılışını Etkileyen Faktörler

Bir bölgede doğal olarak yetişen bitki topluluğuna bitki örtüsü denir. Bitkilerin yeryüzüne dağılışı rastgele değildir; temel belirleyicileri vardır.

Başlıca etkenler şunlardır:

2. Dünya'daki Başlıca Bitki Formasyonları

Benzer iklim koşullarının hüküm sürdüğü geniş alanlarda görülen, hakim bitki türlerinden oluşan topluluklara bitki formasyonu denir. Başlıcaları şunlardır:

Orman Formasyonları:

Orman Dışı Formasyonlar:

3. Türkiye'de Bitki Örtüsü

Türkiye, farklı iklim tipleri ve engebeli yapısı sayesinde zengin bir bitki çeşitliliğine sahiptir. Bitki örtüsü genel olarak iki gruba ayrılabilir:

Ağaçlı (Orman) Formasyonlar:

Ağaçsız Formasyonlar:

4. Yükseltiye Göre Bitki Dağılışı (Bitki Katları)

Türkiye'de, özellikle kıyı bölgelerimizdeki dağlarda, yükselti arttıkça sıcaklık düşer ve bitki örtüsü belirli katlar oluşturur.

Örnek

Soru: Akdeniz Bölgesi'nde deniz seviyesinden yüksek bir dağa çıkıldığında sırasıyla hangi bitki katları gözlemlenir? Çözüm: Akdeniz iklim bölgesinde bitkiler yükseldikçe sıcaklığın azalması ve yağışın artması/azalmasına bağlı olarak şu katları oluşturur: 1) 0-800 m: Kızılçam ormanları ve maki. 2) 800-1200 m: Karaçam ormanları. 3) 1200-2000 m: Sedir, göknar gibi iğne yapraklı ormanlar. 4) 2000 m üzeri: Dağ çayırları (Alpin çayır).

Örnek

Soru: İç Anadolu Bölgesi'nde ormanların seyrek olmasının temel nedeni nedir? Çözüm: İç Anadolu Bölgesi, karasal iklim etkisindedir. Yazları sıcak ve kurak, kışları soğuk geçer. Yıllık yağış miktarı genellikle orman gelişimi için yetersizdir (400 mm civarı). Bu nedenle doğal bitki örtüsü bozkır (step) olup, ormanlar ancak yağışın nispeten fazla olduğu dağ eteklerinde ve su kaynakları yakınında seyrek olarak görülür.

Not

Sınavlarda sıkça karıştırılan bir nokta: 'Bozkır' ile 'Çayır' farklıdır. Bozkır, yaz kuraklığı nedeniyle yazın sararan kısa ot topluluğudur (İç Anadolu). Çayır ise yazları da yeşil kalan uzun boylu ot topluluğudur ve daha çok yaz yağışlı karasal iklimlerde (Erzurum-Kars çevresi) veya yüksek dağlarda görülür.

Bu anlatım yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; resmî bir ders kitabı ya da kaynak değildir. Bir hata görürsen bize yaz.

Corvus

Bu konudan test çöz

Corvus’ta Bitki Örtüsü konusunun testlerini çöz, yanlışlarını tekrar et ve ilerlemeni takip et.

TYT Coğrafya konuları

Corvus bağımsız bir uygulamadır; ÖSYM ve Millî Eğitim Bakanlığı ile bir bağı yoktur. Sınav adları yalnız hangi sınava hazırlanıldığını belirtmek için kullanılır.