Corvus simgesi
Corvus · YDS İngilizce

Dil Bilgisi: Sıfat Cümlecikleri (Relative Clauses)

Relative clauses (sıfat cümlecikleri), bir ismi niteleyen ve genellikle 'who', 'which', 'that', 'whose', 'where' gibi ilgi zamirleriyle başlayan cümleciklerdir. Bu konuda, nitelenen ismin türüne (insan, nesne, yer, sahiplik) göre doğru ilgi zamirini seçmek ve cümleciğin fiil yapısına göre kısaltılmış hallerini (V-ing / V3) oluşturmak temel becerilerdir.

1. Relative Clauses (Sıfat Cümlecikleri) Nedir?

Relative clause, bir ismi (noun) veya zamiri (pronoun) niteler, yani onun hakkında ek bilgi verir. Ana cümle içinde bir sıfat görevi görür ve bu nedenle hemen nitelediği isimden sonra gelir. İlgi zamiri (relative pronoun), cümleciğin başını oluşturur ve nitelenen isme (antecedent) bağlar.

Temel İlgi Zamirleri ve Kullanımları:

2. Defining vs. Non-Defining Relative Clauses

**Defining (Restrictive) Relative Clauses:** Niteledikleri ismi tanımlamak, onu diğerlerinden ayırt etmek için zorunludur. Cümleden çıkarılamaz, çünkü anlam bozulur. Virgülle ayrılmaz. 'That' kullanılabilir.

Örnek

Soru: Aşağıdaki cümlede boşluğa neden 'who' gelmelidir? 'The woman ______ lives next door is a doctor.'

Çözüm: Boşluktan sonra fiil ('lives') geldiği için bir özne gereklidir. Nitelenen isim 'woman' (insan) olduğu ve cümlecik onu tanımlayıp diğer kadınlardan ayırdığı için 'who' (veya 'that') kullanılır. Cümleciği çıkarırsak 'The woman is a doctor' kalır ve hangi kadın olduğu belirsizleşir. Bu nedenle bu bir defining clause'dur ve virgül yoktur.

**Non-Defining (Non-Restrictive) Relative Clauses:** Niteledikleri isme ek, fazladan bilgi verir. Cümleden çıkarıldığında ana cümlenin anlamı temel olarak değişmez. Her zaman virgülle ayrılır. 'That' asla kullanılmaz.

Örnek

Soru: Aşağıdaki cümlede neden 'which' kullanılmıştır ve virgül neden vardır? 'Istanbul, ______ is a transcontinental city, has a rich history.'

Çözüm: 'Istanbul' zaten spesifik bir varlıktır, cümlecik ('is a transcontinental city') ona ek bir bilgi verir, onu tanımlamak için zorunlu değildir. Cümleciği çıkarırsak 'Istanbul has a rich history' ana anlamı korunur. Bu nedenle non-defining clause'dur. Nitelenen 'Istanbul' bir yer adı olmasına rağmen burada 'şehir' olarak nesne gibi düşünüldüğü ve cümlecikte özne eksikliği olduğu için 'which' kullanılır. 'Where' kullanılsaydı cümlecikte bir özne olması gerekirdi (ör: 'where many cultures meet').

3. Prepositional Relative Clauses (Edatlı İlgi Cümlecikleri)

Eğer cümlecikte bir edat (in, at, on, with, about, vb.) varsa, bu edat ya cümlenin sonunda bırakılır (resmi olmayan) ya da ilgi zamirinden önce getirilir (resmi). Resmi kullanımda 'whom' (insan) veya 'which' (nesne) kullanılır, 'who' veya 'that' kullanılmaz.

Örnekler:

4. Reduced Relative Clauses (Kısaltılmış Sıfat Cümlecikleri)

Eğer ilgi cümleciği bir fiil ile başlıyorsa ve bir öznesi varsa, bu cümlecik 'who, which, that' ve 'be' fiili atılarak kısaltılabilir. Yapı, cümleciğin fiil çatısına bağlıdır.

Kısaltma Kuralları:

Örnek

Soru: 'The proposals ______ at the meeting were all rejected.' boşluğuna 'discussed' mı yoksa 'discussing' mi gelmelidir?

Çözüm: Önce tam cümlecik düşünülür: 'The proposals *which were discussed* at the meeting...'. Bu bir edilgen yapıdır (proposals 'tartışılan' şeylerdir, 'tartışan' değil). Kısaltma kuralına göre: 'which were discussed' → 'discussed'. Doğru cevap: **discussed**.

Örnek

Soru: 'The scientist ______ the new theory will give a lecture.' boşluğuna 'developed' mı yoksa 'developing' mi gelmelidir?

Çözüm: Tam cümlecik: 'The scientist *who developed* the new theory...'. Bu bir etken geçmiş zaman yapısıdır (scientist teoriyi 'geliştiren' kişidir). Kural: 'who developed' → 'developing'. Doğru cevap: **developing**.

Not

Sınavlarda sıkça karıştırılan bir nokta: Kısaltılmış cümleciklerde fiilin hali (V-ing / V3) cümlenin anlamına göre belirlenir. İsim 'yapan' ise (etken) V-ing, 'yapılan' ise (edilgen) V3 kullanılır. 'The boy *playing* guitar' (gitar çalan çocuk) vs. 'The song *played* on the radio' (radyoda çalınan şarkı).

Not

YDS'de 'whose' kullanımına dikkat edin. 'Whose' hem insanlar hem de nesneler için kullanılabilir. Nesneler için 'of which' de kullanılabilir ama 'whose' daha yaygındır. Ör: 'The company *whose* shares rose yesterday...' (Dün hisseleri yükselen şirket...).

Bu anlatım yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; resmî bir ders kitabı ya da kaynak değildir. Bir hata görürsen bize yaz.

Corvus

Bu konudan test çöz

Corvus’ta Dil Bilgisi: Sıfat Cümlecikleri (Relative Clauses) konusunun testlerini çöz, yanlışlarını tekrar et ve ilerlemeni takip et.

YDS İngilizce konuları

Corvus bağımsız bir uygulamadır; ÖSYM ve Millî Eğitim Bakanlığı ile bir bağı yoktur. Sınav adları yalnız hangi sınava hazırlanıldığını belirtmek için kullanılır.